Saturday, March 22, 2025

साहित्य सदनद्वारा कविता महोत्सवको आयोजना



विश्व कविता दिवस (मार्च २१) का सन्दर्भमा साहित्य सदन नेपालबाट आयोजित राष्ट्रव्यापी कविता प्रतियोगितासहितको कविता महोत्सव, २०८१ हिजो चैत्र ८ गते सम्पन्न भएको खबर छ । नेपाल प्रज्ञा प्रतिष्ठानका पूर्वकुलपति कविवर प्राज्ञ बैरागी काइँलाको प्रमुख आतिथ्य, पूर्वकुलपति गङ्गाप्रसाद उप्रेती र साहित्यकार निनु चापागाईँको विशेष आतिथ्य रहेको यस कार्यक्रमको अध्यक्षता साहित्य सदन नेपालका अध्यक्ष प्रा.डा. हेमनाथ पौडेलबाट भएको थियो ।

प्रतियोगितामा नुवाकोटकी एलिसा एकलास प्रथम, भक्तपुरका भीष्मराज काफ्ले द्वितीय र पर्वतका तारानाथ पराजुली, उदयपुरका जीवन आरोही तथा मोरङका सोमनाथ दाहाल तृतीय घोषित भए । प्रथम हुनेलाई तीस हजार, द्वितीय हुनेलाई बीस हजार र तृतीय हुनेलाई जनही दस हजार पुरस्कार र प्रमाणपत्र प्रदान गरियो । मूल्याङ्कन समितिको कार्य गोविन्द घिमिरे वेदमणि र नर्मदेश्वरी सत्यालबाट भएको जानकारी समारोहमा दिइएको थियो ।
कार्यक्रममा ५ जना पुरस्कृतसहित २२ जना अतिथि कविहरूले कविता प्रस्तुत गरेका थिए । अतिथि कविहरूमा सविता बराल, मातृका पोखरेल, राजेन्द्रप्रसाद अधिकारी, बलराम तिमल्सिना, ईश्वरचन्द्र ज्ञवाली, भुवनहरि सिग्देल, कल्पना भट्टराई, डिल्लीप्रसाद 'मूलतिहुन', अमर गिरी, भैरवी भूगोल, रेजिना आपगाईँ, बाजुराम पौडेल, अर्जुन पराजुली, विन्दु शर्मा, प्रज्ज्वल अधिकारी, रजनी ढकाल, हीरामणि दुःखी, जगदीशचन्द्र भाण्डारी, गौरी देवकोटा, लक्ष्मण गाम्नागे, रामचन्द्र दाहाल, निर्मलरमण पराजुली थिए ।
मूल्याङ्कन समितिका संयोजक गोविन्द घिमिरे 'वेदमणि' र सदस्य नर्मदेश्वरी सत्याल, सदनका सचिव प्रह्लाद पोख्रेल, उपाध्यक्ष मित्रलाल पंज्ञानी र अध्यक्ष हेमनाथ पौडेलले मन्तव्यसहित कविता वाचन गरेका थिए ।

000


Tuesday, November 12, 2024

‘शिक्षा र शिक्षा–क्षेत्र’ पुस्तक लोकार्पण

भक्तपुर, चैत्र २०, २०७३ । शिक्षामन्त्री धनिराम पौडेलले बाल साहित्यकार एवम् प्रगतिवादी साहित्यकार शान्तदासद्वारा लिखित ‘शिक्षा र शिक्षा–क्षेत्र’ नामक पुस्तकको लोकार्पण गर्नुभयो ।

सहिद बैकुण्ठहरि श्रेष्ठ स्मृति प्रतिष्ठानद्वारा मध्यपुरथिमिको नौलोज्योति इङ्लिस स्कूलमा आज आयोजित कार्यक्रममा पुस्तकको लोकार्पण गर्दै उहाँले शिक्षा क्षेत्रको विकासका लागि सरकारले शिक्षा ऐनमा आवश्यक परिवर्तन गरेको बताउनुभयो ।
अहिलेको आवश्यकता व्यवहारिक र प्राविधिक शिक्षा भएकाले सरकारले देशभर प्राविधिक शिक्षाको पहँुच पु¥याउने कार्यक्रम अघि सारेको चर्चा गर्दै उहाँले सामुदायिक विद्यालयको गुणस्तर वृद्धि गर्न सबै लाग्नुपर्नेमा जोड दिनुभयो ।
कार्यक्रममा प्रतिष्ठानका अध्यक्ष श्यामकृष्ण श्रेष्ठ, कृतिकार शान्तदास, प्राज्ञ मातृका पोखरेल, तारामान जोशी, डिल्लीराम गौतम, हरिबहादुर श्रेष्ठलगायतले कृति वर्तमान समयमा उपयोगी भएको चर्चा गर्नुभयो । 

रासस

000

https://onlinemajdoor.com बाट साभार 

थापाद्दारा लिखित छरियका विचारहरु र संस्मरण, आलोकमा मातृका पोखरेल र जया उपन्यास विमोचन



पाल्पा: साहित्यकार तथा नेकपाका प्रदेश सदस्य चक्रव्यू थापाद्दारा तीन कृतिको विमोचन गरिएको छ । थापाद्दारा लिखित छरियका विचारहरु र संस्मरण, आलोकमा मातृका पोखरेल र जया उपन्यास विमोचन गरिएको हो । नेकपा पाल्पाको तेस्रो पूर्ण बैठकमा नेकपा पाँच नम्वर प्रदेशका सह इन्चार्ज दल ब.राना, प्रदेश अध्यक्ष ओनसरि घर्ती, जिल्ला इन्चार्ज सोम प्रसाद पाण्डे, सह इन्चार्ज वसन्त घर्ती र जिल्ला अध्यक्ष नारायण आचार्यले संयुक्त रुपमा थापाद्दारा लिखित कृति विमोचन गरिएको थियो ।

साहित्य, कला र संस्कृति विभाग पाल्पाका प्रमुख गणेश ज्ञवालीले छरियका विचारहरु र संस्मरण गर्दै भन्नुभयो,“प्रस्तुत कृति विभिन्न समयमा लेखिएका विचारयुक्त लेखहरुको संग्रह हो । यसका तीनवटा आयामहरु छन्–शिक्षा, राष्ट्रियता र कम्युनिष्ट आन्दोलन, सबै क्षेत्रका आआफ्नै विशिष्टताहरु छन् ।त्यसमा पनि कम्युनिष्ट आन्दोलनको परिधिभित्र रहेका लेख र संस्मरणहरु विविधतायुक्त छन् र तिनमा ऐतिहासिक यथार्थता र इमान्दारिता प्रकट भएको छ ।”

शुरुका तीनवटा लेखहरु शैक्षिक र विद्यार्थी आन्दोलनसँग सम्बन्धित छन् । शिक्षालाई राजनीतिबाट अलग गर्न खोज्ने प्रतिक्रियावादी मान्यताका बिरुद्ध लेखक दृढतापूर्वक उँभिनु भएको छ । वर्गीय समाजमा शिक्षाको स्वरुप पनि वर्गीय नै हुन्छ । उत्पीडक वर्गले उत्पीडनको सत्तालाई टिकाई राख्न शिक्षालाई दुरुपयोग गर्दछ र राजनीतिबाट शिक्षालाई अलग राखेर उत्पीडनकारी सत्ताको दीर्घायुको कामना गरिरहेको हुन्छ भन्ने यथार्थतालाई लेखकले यी लेखहरु मार्फत् प्रकट गर्नु भएको छ । राष्ट्रियता सम्बन्धी लेखहरुमा लेखकको प्रखर राष्ट्रवादी स्वर मुखरित भएको ज्ञवालीले बताउनुभयो ।

विशेषगरी भारतीय विस्तारवादले नेपालमाथि थोपरेको उत्पीडनबिरुद्ध संघर्ष गर्दै राष्ट्रिय स्वाधीनताको पक्षमा दृढतापूर्वक उँभिनको निम्ति अभिप्रेरित गर्नु भएको छ । उन्नाईस वटा लेखहरुमध्ये बाँकिरहेका तेह्रवटा लेखहरु कम्युनिष्ट आन्दोलनसँग सम्बन्धित रहेकाछन् । यी लेखहरुमध्ये पनि केही विचार ÷दर्शनसँग सम्बन्धित रहेकाछन् , केही संस्मरणहरु छन् भने केही जीवनीहरु छन् र्। क्रान्तिकारी हिंसासम्बन्धी माक्र्सवादी दृष्टिकोण’ र्,सर्वहारावर्गीय अनुशासनबारे लेनिनका केही कुरा’र्,अन्तरविरोधबारे’ र्र पार्टी एकता अनुभूति र अपेक्षा’ जस्ता लेखहरु बढी गहन र माक्र्सवादी लेनिनवादी मान्यताबाट पूर्ण ओतप्रोत छन् ।

प्रगतिशील लेखक सङ्घ रुपन्देही शाखा अध्यक्ष दल बहादुर गुरुङले आलोकमा मातृका पोखरेल उपन्यासको समीक्षा गर्दै भन्नुभयो“ सिर्जनाको आलोकमा मातृका पोखरेल नामक पुस्तकमा चारवटा परिच्छेद छन् । पहिलो परिच्छेदमा मातृका पोखरेलको जीवनी,दोस्रो परिच्छेदमा मातृका पोखरेलको व्यक्तित्व, तेस्रो परिच्छेदमा उनका साहित्यिक कृतिहरुको विवेचना र योगदान र चौथो परिच्छेदमा उपसंहार राखिएको छ । पुस्तकले मातृका पोखरेललाई सबैका बीच परिचय गराएको छ । उनको प्रतिभा,क्षमता,योग्यता र लेखन शैलीलाई परिचित गराउने र व्यापक प्रचार प्रसार गर्ने कामको गहन जिम्मेवारी रुवरुप सिर्जनाको आलोकमा मातृका पोखरेल पुस्तक काफी छ ।”

साविक कोशी अञ्चल उदयपुर जिल्ला ठाना गाविस–४ थामखर्कमा जन्मिएका पोखरेलले स्नातकोत्तरसम्मको अध्यययन पूरा गरेका छन् र साहित्यमा आफ्ना सिर्जना पस्किएका छन् । पुस्तकमा उल्लेख भएसम्म सेतो दरबारको छेउबाट (२०५६),यात्राको एउटा दृश्य (२०६०), अनुहारहरु (२०६४) कविता संग्रहहरु र सन्त्रस्त आँखाहरु (२०६१) कथा संग्रह प्रकाशित भइ सकेका छन् । त्यसका अलवा उनले विभिन्न खालका लेख, रचनाहरु विविध पत्रपत्रिकामा प्रकाशन गरिसकेका छन् ।

शिक्षा, स्वास्थ्य तथा साहित्य प्रतिष्ठान पाल्पाका अध्यक्ष पुष्कर अथक रेग्मी जया उन्यासको समीक्षा गर्दै भन्नुभयो“जनमत संग्रह देखि जनयुद्ध हुँदै बाह्र बुँदे समझदारीसँगै उठान गरिएका कथाबस्तुमा राष्टवादी चेतना जागृत भएको पाइन्छ । बाल्यवस्थामा नालो (बहुदल) ले पारेको प्रभावसँगै क्रान्तिकारी महिलाको भूमिका निर्वाह गर्दै जानु नै राजनैतिक चेतनाको द्धार खुलेको छ ।”

000

https://www.nayadhar.com बाट साभार